Η αποχώρηση της Ανανεωτικής Πτέρυγας είχε προετοιμαστεί από καιρό

Συνέντευξη του Αγγελου Μανταδάκη στον Πάνο Λάμπρου, εφημ. Εποχή.
Ο Άγγελος Μανταδάκης, ήταν από τα στελέχη του Συνασπισμού, που συνίδρυσαν την Ανανεωτική Πτέρυγα. Στην πορεία, μαζί με αρκετούς άλλους και άλλες, αποχώρησαν από την “πτέρυγα” και πήραν μέρος στην πρωτοβουλία Σύνθεση 2010. Στο τελευταίο, μάλιστα, συνέδριο του Συνασπισμού, κατέβασαν για την εκλογή της νέας ΚΠΕ, λίστα, με το όνομα Ενιαίο Ψηφοδέλτιο.

Στο συνέδριο του Συνασπισμού, υπήρξε η αποχώρηση μιας τάσης, που μέχρι και σχετικά πρόσφατα ανήκες και εσύ. Η αποχώρηση της Ανανεωτικής Πτέρυγας έχει να κάνει με την κρίση του πολιτικού συστήματος, συνεπώς, ο καθείς στην αφετηρία του; Όλα από την αρχή;
Μια τέτοια κρίση, βαθιά και πολυεπίπεδη, είναι φυσιολογικό να ανακατέψει την τράπουλα. Να δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ένα άλλο πολιτικό σκηνικό, που τουλάχιστον αυτή τη στιγμή δεν γνωρίζουμε προς τα πού θα κινηθεί. Πάντα, συνέπειες μιας μεγάλης κρίσης είναι οι ανακατατάξεις, οι βαθιές διεργασίες και οι οποίες δεν αφήνουν άθικτη την αριστερά. Η αποχώρηση των συντρόφων, αλλά και οι διεργασίες εντός του Αριστερού Ρεύματος, επιβεβαιώνουν ότι η κρίση αφορά και την αριστερά. Σε τέτοιες περιόδους εμφανίζονται διάφορες ροπές. Η μία είναι η φυγή προς το άγνωστο και η άλλη είναι η τάση ενσωμάτωσης στο σύστημα. Και οι δύο αυτές λογικές εμφανίστηκαν το τελευταίο διάστημα στο εσωτερικό του Συνασπισμού.

Δεν ήταν προδιαγεγραμμένη η πορεία της Ανανεωτικής Πτέρυγας;
Ήταν μια πορεία που είχε ξεκινήσει εδώ και πάρα πολλούς μήνες. Άλλωστε, δεν ήταν τυχαία και η ρήξη εντός της “πτέρυγας”, που είχε συντελεστεί αρκετό καιρό πριν αποχωρήσουν. Η Α.Π. δημιουργήθηκε το 2007, παραμονές του 5ου συνεδρίου. Απέσπασε το 32% σε επίπεδο μελών της ΚΠΕ. Πολύ γρήγορα, όμως, εμφανίστηκαν οι διαφορές.

Σαν ποιές;
Οι σύντροφοι υποστήριζαν ότι ο Συνασπισμός έχει χάσει τα χαρακτηριστικά του ανανεωτικού αριστερού κόμματος και έχει μεταλλαχθεί σε ένα νεοκομμουνιστικό μόρφωμα και στη συνέχεια σε αριστερίστικο.

Ο κομμουνισμός ήταν μια απαγορευμένη λέξη στους κύκλους της “πτέρυγας”;
Θέλω να πιστεύω ότι ο όρος νεοκομμουνιστικό μόρφωμα δεν αφορούσε τον κομμουνισμό ως ουτοπία, αλλά την προσπάθεια αναπαλαίωσης του μοντέλου του υπαρκτού σοσιαλισμού. Δεν θέλω να πιστεύω ότι υπήρχαν απαξιωτικές αντιλήψεις για το ίδιο το όραμα του κομμουνισμού.

Τα στελέχη της Α.Π., που έφυγαν, υποστήριξαν ότι ασφυκτιούσαν μέσα στον Συνασπισμό. Έχει βάση αυτή η αναφορά;
Η έλλειψη δημοκρατίας είναι το τελευταίο πράγμα, που μπορεί κανείς να κατηγορήσει τον Συνασπισμό. Συνθήκες ασφυξίας είχαν δημιουργήσει οι ίδιοι μέσα στην “πτέρυγα”. Υπήρχε μια ηγετική ομάδα, που αποφάσιζε μονομερώς, έπαιρνε πρωτοβουλίες, έδινε ξεχωριστές ανακοινώσεις και ενεργούσε για λογαριασμό του συνόλου των μελών της “πτέρυγας”. Αυτές ήταν οι συνθήκες που δημιούργησαν την ανάγκη της δικής μας πρωτοβουλίας, που προέκυψε μέσα από την Ανανεωτική Πτέρυγα.

Οι απόψεις της Ανανεωτικής Πτέρυγας, έστω και ως μειοψηφικές, θα μπορούσαν να συνυπάρξουν εντός του Συνασπισμού ή και του ΣΥΡΙΖΑ;
Οι απόψεις που εξέφραζε η “πτέρυγα” έως ενός χρονικού σημείου, μπορούσαν πράγματι να συνυπάρξουν εντός του κοινού εγχειρήματος και φυσικά του Συνασπισμού. Οι χειρισμοί, όμως, των συντρόφων, από ένα σημείο και ύστερα έδειξαν ότι το θέμα δεν είναι αν οι απόψεις τους χωράνε εντός του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ότι ο δικός τους προσανατολισμός ήταν εκτός Συνασπισμού.

Το ερώτημα, όμως, είναι γιατί;
Λειτούργησε, δυστυχώς, η παθογένεια της ελληνικής αριστεράς, όπου πολύ δύσκολα αναγνωρίζουμε στον εαυτό μας και στους άλλους τη δυνατότητα να συνυπάρχουμε με τις διαφορές μας. Η ελληνική αριστερά έχει συγκροτηθεί πάνω στη λογική της ιδεολογικής καθαρότητας. Μια λογική, που έχει στοιχίσει τα μέγιστα, αλλά, δυστυχώς, εξακολουθεί να κυριαρχεί. Όταν προτάθηκε η συμμετοχή της Α.Π. στην αντιπροσωπεία του Συνασπισμού, στη Γραμματεία του ΣΥΡΙΖΑ, εμείς είπαμε ότι επιβάλλεται. Η ηγετική ομάδα αντέδρασε με αποτέλεσμα η Α.Π. να μην έχει συμμετοχή στη Γραμματεία του ΣΥΡΙΖΑ. Ήταν μια επιλογή των συντρόφων να κρατηθούν μακριά από τον κομματικό κορμό.

Μέχρι κάποια στιγμή συλλειτουργούσατε. Φαντάζομαι ότι δεν είπατε μια ωραία πρωία, γεια σας παιδιά εμείς διαχωρίζουμε τη στάση μας…
Η πρώτη σοβαρή διαφωνία αφορούσε την εκτίμηση για τη μετάλλαξη της φυσιογνωμίας του Συνασπισμού. Όταν εκτιμάς ότι ο χώρος αυτός δεν είναι πια η ανανεωτική αριστερά, αλλά κάτι άλλο, δημιουργείς τις προϋποθέσεις για να φύγεις. Εμείς διαφωνούσαμε κατηγορηματικά. Ο Συνασπισμός, παρά τα προβλήματα και τις αντιφάσεις του, εξακολουθεί να είναι ο κύριος φορέας της ανανεωτικής αριστεράς. Το ίδιο επαναλάβαμε και στη δεύτερη μεγάλη σύγκρουση, που έγινε, με την ευκαιρία του διαρκούς συνεδρίου για το προγραμματικό πλαίσιο του κόμματος. Εκεί έγινε το εξής παράδοξο. Ενώ η Ανανεωτική Πτέρυγα πρωταγωνιστούσε στην απαίτηση για επικαιροποίηση του προγράμματος, όταν ήρθε η ώρα να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο πρόγραμμα, η ηγετική ομάδα της Α.Π., αρνήθηκε να συμμετάσχει ουσιαστικά στη διαδικασία. Εμείς είχαμε πει ότι το πρόγραμμα δεν μας εκφράζει απόλυτα, αλλά αποτύπωνε βασικές αρχές της ανανεωτικής αριστεράς. Και αυτή η στάση ήταν προετοιμασία της αποχώρησης. H τρίτη φάση της σύγκρουσης ήταν η περίοδος των βουλευτικών εκλογών του Οκτωβρίου, που υπήρξαν εισηγήσεις για αποχώρηση, δημιουργία νέου κόμματος και κάθοδο του νέου κόμματος με ψηφοδέλτια σε όλη την Ελλάδα. Η ανάλυση που είχε γίνει έλεγε ότι ο Συνασπισμός, ως μη ανανεωτικός, πλέον, χώρος, δεν θα μπει στη Βουλή. Συνεπώς, δεν θα είχε και η “πτέρυγα” εκπροσώπηση. Και όλα αυτά 22 ημέρες πριν τις εκλογές. Η ανάλυση αυτή διαψεύστηκε πλήρως. Δεν έγινε καμία αυτοκριτική. Πάγωσε για ένα διάστημα η διαδικασία της αποχώρησης και επανήλθαν αργότερα με αφορμή το συνέδριο. Εκεί ακούσαμε και ακρότητες, όπως η φράση για Γκουαντανάμο.

Τα στελέχη της Δημοκρατικής Αριστεράς υποστηρίζουν ότι η απόφασή τους να αποχωρήσουν και να συγκροτήσουν δικό τους κόμμα, συσπείρωσε το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος της Ανανεωτικής Πτέρυγας. Ισχύει;
Δεν προκύπτει από πουθενά. Η Ανανεωτική Πτέρυγα ξεκίνησε με 32%. Και οι σύνεδροι που εξέλεξε στο 6ο συνέδριο, δεν ξεπερνούσε το 19% με 20%. Επίσης, το κομμάτι το οποίο έφυγε ήταν λιγότερο και από αυτό το ποσοστό, καθώς δεν έφυγαν όλοι οι σύντροφοι, που είχαν εκλεγεί με τη σημαία της “πτέρυγας”.

Περίμενες ότι το όνομα του νέου κόμματος δεν θα περιέχει τη λέξη “ανανεωτική”; Του δίνεις κάποια σημασία; Το αξιολογείς πολιτικά;
Περίμενα ότι ακόμα και για λόγους σημειολογίας θα χρησιμοποιούσαν τη λέξη. Το ότι πήγαν στη Δημοκρατική Αριστερά, δεν με αφήνει αδιάφορο, σημαίνει κάτι. Μου θυμίζει την εξέλιξη της Ιταλίας, με το Δημοκρατικό Κόμμα. Αν πρόκειται για μια τέτοια εξέλιξη, προφανώς μιλάμε για εγκατάλειψη του εγχειρήματος και όχι μόνο των συμβόλων της ανανεωτικής αριστεράς.

Τα πρώτα δείγματα γραφής της Δημοκρατικής Αριστεράς, πώς τα κρίνεις;
Όταν δημιουργείται ένα νέο κόμμα στο χώρο της αριστεράς, στην εποχή μιας βαθιάς και πολύπλευρης κρίσης, στο πρώτο που πρέπει να πολιτογραφηθεί, είναι σε σχέση με αυτό και η διέξοδος που προτείνει. Εάν η διέξοδος που προτείνουν είναι αυτό που προβάλει ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Συνασπισμός, προκύπτει, νομίζω εύλογα, το ερώτημα προς τι η διάσπαση; Εάν, όμως, δεν είναι αυτή επιλογή τους, εάν έχουν ένα άλλο πολιτικό σχέδιο σε σχέση με την κρίση, θα πρέπει να το πουν. Ωστόσο, τα πρώτα δείγματα γραφής, γεννούν ερωτήματα. Για παράδειγμα, δεν είναι δυνατόν να αγνοείται ότι είναι προτεραιότητα στην επικείμενη αυτοδιοικητική αναμέτρηση, να υπάρξει αντιπαράθεση με την κυβερνητική πολιτική και αποδοκιμασία του μνημονίου και του ΔΝΤ. Μου κάνει, επίσης, εντύπωση, ότι επαναφέρουν το θέμα της βίας σε μια εποχή που υπάρχει οργή της κοινωνίας από τα μέτρα. Γιατί, λοιπόν, το επαναφέρουν; Αλλά και στη διακήρυξη της Δ.Α. δεν υπάρχει καμία κριτική στην πορεία της ευρωπαϊκής ενοποίησης, την ΟΝΕ, τον μονεταρισμό και το Σύμφωνο Σταθερότητας.

Δεν διατύπωναν, όμως, παρόμοιες απόψεις και όταν συλλειτουργούσατε; Άλλαξαν στην πορεία ή μήπως αλλάξατε εσείς;
Στον πρώτο της κύκλο η Ανανεωτική Πτέρυγα δεν διατύπωνε τέτοιες απόψεις. Μπορεί κανείς να ανατρέξει στην ιδρυτική διακήρυξη.

Το 2008 η Α.Π., με αφορμή τη δολοφονία του Αλ. Γρηγορόπουλου, ανέβασε τους τόνους για τη στάση του “χώρου” και μάλιστα με φρασεολογία, που δεν συνάδει με την αριστερά.
Αναφέρομαι στον πρώτο κύκλο. Μετά το 2008 άρχισαν να ακούγονται διάφορες απόψεις, που δημιουργούσαν διαφωνίες και μέσα στην “πτέρυγα”. Υπήρξαν χειρισμοί, από την πλευρά του Συνασπισμού και του ΣΥΡΙΖΑ, που θα μπορούσαν να ήταν καλύτεροι στο θέμα της βίας. Αλλά από εκεί και πέρα να το αναδείξεις σε κυρίαρχο πρόβλημα, σε φυσιογνωμικό θέμα και μάλιστα να συνδέεις τη δημοσκοπική πτώση του ΣΥΡΙΖΑ με αυτό, είναι ό,τι πιο ανακριβές. Η δημοσκοπική πτώση του ΣΥΡΙΖΑ δεν ήταν σύμπτωμα του Δεκέμβρη. Είχε αρχίσει πολύ πριν για άλλους λόγους. Ο Δεκέμβρης επηρέασε ελάχιστα.

Μα και αν επηρέαζε, έπρεπε να είχε άλλη στάση ο “χώρος”;
Προφανώς όχι. Γιατί, τότε η αριστερά θα ήταν έρμαιο των δημοσκοπήσεων. Θα ήταν σαν να παρακολουθεί ως εταιρεία τις εξελίξεις. Ο “χώρος” μας έκανε ό,τι δεν έκαναν οι υπόλοιποι. Κάλεσε την κοινωνία να δει το βάθος αυτής της εξέγερσης, γιατί ήταν εξέγερση, χωρίς να ταυτιστούμε ούτε μια στιγμή με πράξεις της τυφλής βίας. Και φυσικά, δεν μπορούσαμε εμείς, όπως έκαναν άλλοι, να βάλουμε τη δολοφονία του παιδιού σε δεύτερη μοίρα και τις καταστροφές σε πρώτη.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: